Muzyka jazzowa jak żadna inna, ewoluuje w sposób nie zawsze do końca przewidywalny. Jej etapy rozwoju polegają głównie na tym, że jej początkowe fazy istnienia rozpoczęły się w Nowym Orleanie, mieście, które łączy w sobie nie tylko bogatą tradycję muzyczną, ale również obyczajową i tradycji ludów afrykańskich, które były tutaj przewożone w charakterze taniej siły roboczej jako niewolnicy na plantacje bawełny. Nowy Orlen to również rodzinne miasto najsłynniejszego na świecie muzyka, który grał na trąbce, czyli Louisa Armstronga, który rozpowszechnił jazz na całym niemal świecie i uczynił z niego prawdziwą sztukę. Ale opowieść o muzyce jazzowej nie może się ograniczyć tylko do Nowego Orleanu, ponieważ niebagatelną rolę w jej rozwoju i sposobie tworzenia i kreowania muzycznej rzeczywistości odegrała także muzyka z Delty Missisipi, czyli jednej z najpotężniejszych rzek Stanów Zjednoczonych. Jej wpływ również wynikał z bogatej tradycji i obrzędowości czarnoskórej części mieszańców tych rejonów Ameryki.
Archiwum z Jazz
Początek jazzu
Inne rodzaje
Muzyka jazzowa to pełna emocji forma wyrażania nie tylko siebie jako artysty, ale również siebie jako wykonawcy i siebie jako odbiorcy muzyki, która potrafi obudzić wiele serc. Ponieważ na jej rozwój wpływ miało wiele różnych zjawisk zarówno mentalnych jak i politycznych i religijnych, to muzyka ta ma wiele różnych odmian, które nierzadko bardzo trudno jest zdefiniować jako jednolitą formę muzyczną. Największym problemem w zdefiniowaniu muzyki jazzowej można mieć, kiedy staramy się określić czym i na jakich zasadach tworzony jest i wykonywany blues oraz ragtime. Ragtime jest rodzajem muzyki jazzowej, która wyniknęła z przeniesienia na fortepian tego, co grane było na banjo. Rytm w ragtimie jest tak zwanym rytmem synkopowym albo krzyżującym, który może być jednakże zapisany za pomocą nut. Z kolei muzyka bluesowa to wyjątkowa forma nastrojowa i emocjonalna, oparta na wrażeniach i na uczuciach. Wywodzi się ona z tak zwanego spirituals a także swego rodzaju zawodzeń oraz zawołań, które mają na celu odpowiedź w postaci krzyków i wycia.
Nowe style
Każda muzyka, jeśli jest tworzona w sposób emocjonalny i pełen uczuć osób, które są za te muzykę odpowiedzialne, będzie się zmieniać tak często, jak często będzie to tylko możliwe. Oczywiście, nie można w taki sposób definiować każdego rodzaju muzyki, tym niemniej na pewno do takowej należy jazz. Muzyka jazzowa jak żadna inna muzyka rozrywkowa jest pełna kontrastów i to w niej właśnie dzieje się najwięcej pod względem nie tylko emocjonalnym, ale również instrumentalnym. Ponieważ jest to muzyka, która ewoluuje i wciąż się zmienia, a co za tym idzie, staje się swego rodzaju syntezą zarówno z muzyki czarnej ludności, mieszkańców Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej jak i wpływów protestanckich. Poprzez te połączenia, powstały nie tylko nowe style, ale również stylistki w zupełnie nowych aranżacjach, które okazały się nie tylko istotne dla jazzu, jako dla muzyki zarówno czarnych jak i białych, ale również dla całego nurtu muzyki rozrywkowej. Te nurty to przede wszystkim white spirituals i hymny.
Ludzie jazzu
Każdej ludności towarzyszy muzyka, która roznosi emocje i pozwala na głębsze przeżywanie pewnych wydarzeń, obrzędów czy jakichkolwiek wydarzeń, które mają znaczenie dla danej ludności. Z takich właśnie prymitywnych dźwięków wywodzi się bardzo wielka grupa gatunków muzycznych, między innymi właśnie muzyka jazzowa. Niewolnicy czarnoskórzy, sprowadzani w szesnastym i siedemnastym wieku do Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej sprowadzili również na miejsce, gdzie musieli pracować swoje obrzędy i obrządki. Ponieważ warunki życia a także możliwości instrumentalne były bardzo skromne, to również i pieśni wtedy powstające miały bardzo prosty i ascetyczny charakter. Bardzo ważną rolę odgrywała także wokalna strona muzyki jazzowej tamtego okresu. Co ciekawe, najczęściej posługiwano się wokalem zwanym falsetem. Najczęściej stosowaną metodą była heterofonia, natomiast najpopularniejszą formą wykonywania pieśni było tak zwane call and response, czyli zawołanie albo zapytanie muzyczne skierowane od solisty w kierunku chóru albo osób towarzyszących występowi.
Pochodzenie jazzu
Każda muzyka niesie ze sobą zarówno pewien bagaż emocji jak i pewien bagaż przeżyć i odczuć, jakie wcześniej były jego udziałem. Im bogatsza jest historia danej muzyki, tym więcej można wywnioskować z jego melodii i tym większe emocje będzie ze sobą niósł, ponieważ przede wszystkim liczy się to, co artysta chce a co może wyrazić. Niekiedy emocje artysty są duże, ale niestety możliwości wyrazu danego gatunku muzycznego są zbyt ograniczone. Nie ma takiej możliwości, gdy w grę wchodzi muzyka jazzowa, która jest rezultatem długoletniego i bardzo skomplikowanego procesu, podczas którego muzyka ta ewoluowała od afrykańskiej ludowości aż po muzykę amerykańskich przedmieść w Nowym Orleanie. Proces, w jakim powstawał jazz i wiele jego odmian to proces, w którym należy wyjść od afrykańskich korzeni, które nadały mu rytm i kształt ogólny i dodały tajemniczości obrzędów afrykańskich plemion. Proces kształtowania się jazzu jako muzyki rozrywkowej miał charakter wielofazowy, w którym rozwijały się poszczególne jego źródła takie jak Negro spirituals czy blues a nawet ragtime. Tylko ragtime, jak śpiewała Budka Suflera.
Kod indywidualny
Jakie emocje może wyrażać muzyka i jak my możemy te emocje odczuwać. Na czym polega fenomen muzyki, która niesie w sobie tak wielki bagaż uczuć. Jazz jest właśnie taką muzyką. Jazz jest muzyką ze wszech miar wielowymiarową, potrafi w taki sposób przekazać emocje, jakie nosi w sobie artysta, jak nigdy wcześniej żadna muzyka nie potrafiła wyrazić, może poza muzyką klasyczną. Obok wymienianych przez genialnego znawcę jazzu Jamesa Lincolna Colliera funkcji ekstatycznych jazzu oraz swingu w nim występującego, należy również wziąć pod uwagę kod indywidualny, o jakim niejednokrotnie on wspominał w swoich wypowiedziach na temat tego rodzaju muzyki właśnie. Zdaniem Colliera jazz posiada tak zwany kod indywidualny, który przejawia się przede wszystkim tym, ze przez niego identyfikuje się wykonawcę. Chodzi tu głównie o silny sposób komunikowania muzyki ze słuchaczem, a także z wykonawcą, który poprzez smugę muzyki, daje znać widowni, że tę muzykę kreuje, a z drugiej strony pokazuje, że widownia może również w tej muzyce uczestniczyć.
Ekstatyka
James Lincoln Collier mówił o trzech aspektach jazzu, jaki mają największy wpływ na tę właśnie muzykę. Obok swingu, wymieniał on również funkcję ekstatyczną tejże muzyki, a także kod indywidualny jazzu jako gatunku muzycznego. O co zatem chodzi w funkcji estetycznej muzyki jazzowej. Taka funkcja będzie wynikała głównie z religijnego charakteru, jaki z kolei wywiódł się z tańców obrzędowych stosowanych jako religijna tradycja według zachodnioafrykańskich metod okazywania kultu. W jazzie można zauważyć taki tego aspekt jak właśnie jako odbywające się bardzo często jam session czyli tak zwane zaimprowizowane koncerty, gdzie panuje atmosfera zjednoczenia nie tylko muzyków podczas wykonywania utworów, ale również widowni, która może w sposób aktywny uczestniczyć w tym, co się dzieje na oraz pod sceną. Słuchacze muzyki muszą być intensywnie zaangażowani w to, co robią, ponieważ właśnie ich tupanie, śpiewanie, czy klaskanie jest dopiero pełną formą jam session, bez której nie ma mowy o jazzie jako takim.
Swing atrybut
Muzyka jazzowa nie jest muzyką zupełnie jednoznaczną i nie należy jej traktować jako jednolitą formę muzyczną, tak jak należałoby traktować każdą inną muzykę. Zdaniem jednego z najwybitniejszych znawców jazzu czyli Jamesa Lincolna Colliera, należy jazz podzielić na kilka atrybutów, które dopiero w całości tworzą muzykę. Jako te atrybuty, Collier wyróżnił między innymi funkcję ekstatyczną oraz kod indywidualny oraz swing. Zdaniem Colliera swingiem nazwać należy istotę rytmiki, jaką posiada jazz, gdyż jako muzyka czarnych jest muzyką pełną rytmu i lekkości o bardzo specyficznej formie. W sensie technicznym chodzi o nierówności jednostek rytmicznych, które nierzadko mają wbudowane vibrato, a także urozmaicenie melodyczne poprzez akcenty rytmiczne oraz zmiany wynikające z rytmiki innej niż jakakolwiek inna muzyka posiada. Takt jest nierówny i przez to instrumenty zdają się mówić.
Jazz muzyką dla wybranych?
Jak każdy rodzaj muzyki tak i jazz ma swoich zagorzałych fanów. Jednak jako muzyka nieco bardziej wymagająca od popularnej muzyki rozrywkowej grono słuchaczy jest zdecydowanie mniejsze. Jednak czy ten mniejszy krąg odbiorców wystarczy żeby uznać jazz za muzykę elitarną, tylko dla wybranych? Wydaje się, że raczej nie. Jaz jest to rodzaj muzyki, w którym wyodrębnić można wiele różnych gatunków co sprawie, że nawet niewprawny słuchacz z łatwością znajdzie coś dla siebie. Oczywiście są również takie gatunki jazzu, które wręcz wymagają obycia muzycznego i umiejętności prawdziwego czerpania radości ze słuchania muzyki. Więc różnorodność tej muzyki zaprzecza jej elitarności. Wystarczy odrobina chęci żeby ją poznać i oderwać się od czysto komercyjnej papki serwowanej na co dzień. Istnieje wiele klubów jazzowych gdzie można posłuchać jazzu na żywo i stać się częścią tej społeczności, która z całą pewnością nie jest ani elitarna ani przeznaczona tylko dla wybranych. Natomiast sama muzyka jest na tyle interesująca, że warto się do niej nieco zbliżyć i spróbować zrozumieć.
Amerykańska stolica jazzu
Jak każdy rodzaj muzyki czy też inny rodzaj sztuki tak i jazz ma swoją nieoficjalną stolicę. Uznawany jest za nią jest Nowy Orlean, miasto na południu Stanów Zjednoczonych Ameryki będące stolicą stanu Luizjana. Miasto wręcz słynie z niezliczonej ilości klubów, w których można posłuchać wykonywanej na żywo muzyki jazzowej. Nowy Orlean to nie tylko stolica jazzu to również miasto słynące z wielu innych rzeczy. Przede wszystkim jest to słynny rokroczny karnawał wraz ze swoją paradą. Poza tym stolica Luizjany słynie z kuchni oraz przepięknego położenia nad zatoką Meksykańską w delcie rzeki Missisipi. Nowy Orlean to również miasto, które zostało w straszliwy sposób zniszczone przez huragan Katrina a jego skutki są usuwane do dziś. Jednak miasto nie poddało się i wciąż można poczuć tam klimat amerykańskiego południa, którego istotnym elementem jest właśnie muzyka jazzowa stanowiąca jeden z elementów charakterystycznych miasta oraz całego regionu. Nowy Orlean jest prawdziwą mekką dla ludzi gustujących właśnie w tym rodzaju muzyki.